Nie wszyscy wiedzą, że praca w szczególnym charakterze i praca w warunkach szczególnych to dwa zupełnie odrębne pojęcia.
Pierwsza z nich wymaga od pracownika szczególnych warunków psychofizycznych i wiąże się ze zwiększoną w stosunku do innych zajęć odpowiedzialnością, druga to praca uciążliwa i obciążająca organizm oraz mająca wpływ na zdrowie pracownika.
W obu przypadkach zgodnie z przepisami wykonawczymi do Kodeksu pracy informacje o okresach takiej pracy umieszcza się w świadectwie pracy.
Czy praca w szczególnym charakterze dotyczy nauczyciela?
Obecnie nie zawsze, ale był taki okres, że każdy nauczyciel był uznawany za pracującego w szczególnym charakterze.
Ten niuans nadal sprawia problemy w praktyce, dlatego warto uporządkować temat:
Od 1 stycznia 2009 roku:
Od wejścia w życie Ustawy o emeryturach pomostowych, co stało się 1.01.2009 r., praca w szczególnym charakterze dotyczy jedynie prac wymienionych w zał. nr 2 do tej ustawy.
Praca nauczycieli jest tam co prawda wymieniona, ale jedynie tych, którzy zatrudnieni są w młodzieżowych ośrodkach wychowawczych, młodzieżowych ośrodkach socjoterapii, ośrodkach szkolno-wychowawczych, okręgowych ośrodkach wychowawczych, schroniskach dla nieletnich oraz zakładach poprawczych, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich.
Osoby, które wypisują świadectwa pracy długoletnim pracownikom pedagogicznym, nie mogą jednak zapominać, że poprzednio obowiązujące przepisy dotyczyły wszystkich nauczycieli oraz że fakt ten należy uwzględnić bez osobnego wniosku, bo art.3 ust.7 tej ustawy utrzymał uprawnienia nabyte przed dniem wejścia w życie ustawy.
Do 31 grudnia 2008 roku:
Ustawa o emeryturach pomostowych wprost wskazała w art.3 ust. 7, że za pracowników wykonujących prace w szczególnym charakterze, uważa się również osoby wykonujące przed dniem jej wejścia w życie r. prace w szczególnym charakterze w rozumieniu art. 32 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Zatem objęto tym pojęciem wszystkich nauczycieli bez obecnego rozróżnienia, bo w cytowanym wyżej przepisie go nie przewidziano.
Zresztą także uprzednio, w §15 Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. 1983 Nr 8, poz. 43) ustawodawca wskazywał wszystkich nauczycieli.
Po co nam te informacje?
Piszę o tym, bo to ciekawy przypadek, gdy to nie tyle treść dokumentów dotyczących warunków zatrudnienia nauczyciela, ile sama znajomość przepisów prawa pozwalają rozstrzygnąć, czy wniosek nauczyciela o ujęcie w świadectwie pracy jego pracy w szczególnym charakterze należy uwzględnić i w jakim okresie.
Teoretycznie zatem wszystko jasne – ale praktyka jak zwykle lubi zaskoczyć. Jeśli w Twojej codzienności pojawił się ten temat, daj znać. Tu na blogu, albo w moich sm.
Iwona Kowalska
{ 0 komentarze… dodaj teraz swój }